een succesvolle bronprotectie een geboorde put met pomp het boren
Waterwerken in Noord Oeganda
Sinds 2003 voert TGS een programma uit om de bevolking in de provincies Lira en Apac van schoon drinkwater te voorzien. In 2003 zijn we gestart met een programma van 40 z.g bronprotectie's, waarbij bestaande bronnen werden beschermd. Deze bronnen vormen poelen waar het water uit de grond opwelt en waar mensen en dieren uit drinken. Het zal duidelijk zijn dat deze bronnen verre van schoon zijn! Door de bron uit te graven en op zoek te gaan naar de "ogen", de kleine stroompjes die de bron veroorzaken, beschermen we de bron. Er wordt een kuil gemaakt die met klei wordt wordt bedekt en zo ontstaat een reservoir voor het bronwater. Deze kuil wordt met stenen opgevuld en met een zeil afgedekt. Daarover gaat weer aarde en zo wordt de bron beveiligd. In de "kuip" stoomt het water uit de ogen en we leggen nog plastic buizen in het reservoir die door een betonnen muur worden gestoken. Aldus is de bron veilig ingepakt. Bij het kopje "water" ziet u een tekening en nadere uitleg van het principe.
Sinds 2003 zijn met de hulp van Wilde Ganzen, ICCO, Impulsis en de laatste vier jaar ook met de Stichting Afrika Projecten (SAP) van personeelsleden van de ING Groep, 184 van deze bronnen beschermd.
In 2006 constateerden we dat we met het programma van bronverbeteringen lang niet alle gebieden waar schoon drinkwater nodig was bereikten. Daarom werd een boormachine aangeschaft. Met deze machine konden we op plekken, waar geen bronnen voorkomen, toch schoon drinkwater leveren. De boormachine, die we in 2006 aanschaften was een z.g. "mud drilling" apparaat. Het spuit de modder of zachte steen voor de boorkop weg en er kan alleen in zachte ondergrond mee worden geboord. Later investeerden we in een compressor en kon ook op grotere diepte naar water worden geboord. De boorkop hamert dan als het ware door de rots. In 2006 t/m 2010 hebben we met deze apparatuur 148 putten geboord en van een handpomp voorzien.
Begin 2007 maakte de bisschop van Lira zich zorgen om de steeds groter wordende waterafdeling binnen Caritas Lira. Er waren meer dan 10 personen met ons waterprogramma bezig, er reden 2 auto's, een vrachtwagen en diverse motoren rond en er was in een dure boorinstallatie geïnvesteerd. Dit alles was van slechts één donor, TGS, afhankelijk..... Hij drukte het destijds zo uit: "ik heb het gevoel dat Caritas een waterhoofd heeft"
In samenwerking met het bisdom hebben we daarop een bedrijf opgericht dat we TGS water Ltd hebben genoemd en waarin alle mensen en goederen die voordien in Caritas aanwezig waren werden ondergebracht. In deze Limited hebben TGS, het bisdom Lira, WE Consult en SAP aandelen. WE Consult is een bedrijf van de Nederlander Ron Sloots en zijn vrouw Clarissa en zij doen veel hydro-geofysisch werk in Oeganda. Deze club had ons geholpen met de keuze van de juiste boormachine en had ook de training voor de mensen verzorgd. Ron Sloots voert het management in TGS Water Ltd.
Sinds 2007 werd de werkwijze dus zo dat Caritas de behoefte aan putten inventariseerde en met TGS water overlegde over de technische haalbaarheid. Na overeenstemming realiseerde TGS Water Ltd de geselecteerde putten.
In 2011 gaan we door met het programma van schoondrinkwater in het noorden van Oeganda, maar wordt net als in 2010 de selectie van het gebied waar de putten en bronbeschermingen moeten komen aan de nieuw opgerichte NGO, Link To Progress (LTP) overgelaten. Deze NGO is samen met SAP opgericht Als eerste werk heeft deze NGO onderzocht waar in het noorden de behoefte aan schoondrinkwater het hoogst is. Daaruit kwamen de districten Lira, Apac, Oyam, Amolatar en Pader. Er zijn door LTP, in overleg met de diverse community's en de waterautoriteiten, weer ruim 50 plekken geselecteerd waar een put met handpomp zou moeten komen. Dit aantal is inclusief de ca. 30 waterpunten die SAP er gaat maken. Een aantal van deze putten zijn z.g. deep bore holes, waar tot op 90 meter diepte wordt geboord. TGS water Ltd heeft daartoe in 2009 een tweede boorinstallatie aangeschaft en compressoren. Daarmee kan ook door rots worden geboord.
TGS Water Ltd gaat op de geselecteerde plekken met hulp van de lokale bevolking naar water boren en als er voldoende water wordt aangetroffen wordt er een handpomp geplaatst.
Dat betekent dat we in 2011 meer dan 120.000 mensen in noord Oeganda van schoon drinkwater zullen hebben voorzien!
SAP doet ook mee in de eerder genoemde NGO, Link To Progress en heeft een belang van 30% genomen in de boorfirma TGS Water Ltd. SAP zal haar aandacht in 2011 geheel op Oeganda richten en stoppen in Kenia. Samen met SAP kunnen we het noorden van Oeganda, dat zo geleden heeft onder de terreur van het rebellenleger van de Heer, helpen de achterstand op de millennium doelstellingen voor schoonwater in te lopen.
een nieuw huis voor de staf 20.000 liter water in vaten ECO-stance toilet
Verbeteringen van enkele basis scholen in Oyam en Pader
De districten Oyam en Pader hebben het meest en het langst geleden onder de verschrikkingen van het rebellenleger van Joseph Kony. De mensen zijn, na een langverblijf in vluchtelingenkampen eerst in 2008 teruggekeerd naar hun vroegere dorpen. Daar was alles vernield en wordt de wederopbouw nu pas aangepakt. De toestand bij veel basisscholen is bedroevend en er zijn geen stenengebouwen. De leraren verblijven in hutten met bladerdaken en het lesgeven gebeurt in de openlucht onder een boom. Door deze primitieve omstandigheden zijn weinig leraren bereid voor deze scholen te werken en de sanitaire voorzieningen voor de kinderen zijn slecht. Kunnen de ouders van de kinderen aan de overheid laten zien dat zij al veel gedaan hebben aan de verbeteringen op de scholen dan komt de overheid ook met fondsen over de brug. De stichting Koornzaaijer, een bevriende stichting van TGS, maakt zich al sinds 2009 sterk voor deze scholen en helpt ze met donaties vooruit. Daarbij wordt er een bijdrage van de ouders gevraagd en die maken meestal de benodigde stenen voor de gebouwen. De Koornzaaijer Foundation startte in 2009 met het verstrekken van schoondrinkwater op een drietal scholen en TGS Water Ltd boorde de putten. In 2010 zijn deze scholen geholpen met twee VIP latrines voor de meisjes en de jongens en een ECO stance toilet voor de staf, voor elk van de drie scholen. Ook werden per school twee stenen huisjes voor de staf gemaakt. De Koornzaaijer Foundation gaat ook in 2011 verder met dit goede werk.
Waterdistributie op scholen met zonne-energie
Een bijzonder project in 2009 was het project van de bevriende zakenman Cor van der Ven. Hij sponsorde het verzorgen van water op de door ons en de stichting Tsedaka gestichte meisjeskostschool in Lira. Daar was al jaren te weinig water en het gerealiseerde "badhuis" op deze school werd nauwelijks gebruikt. Op het terrein van de school zijn nu twee putten geslagen. In de boorgaten zijn twee pompen, die op zonne-energie werken, geplaatst. Daarmee worden grote vaten op poten gevuld die daarna de school en het badgebouw van water voorzien. In 2010 zijn nog eens twee scholen met zo'n installatie geholpen en in 2011 zullen op twee andere scholen ook dit soort waterdistributie projecten worden gerealiseerd.
De bouw van stenengebouwen voor een meisjeskostschool in Apac
Met de bevriende stichting Tsedaka bouwt de NGO LTP een kostschool voor meisjes in Apac. Met deze stichting hebben we in 2004 en 2005 de meisjeskostschool te Lira gebouwd. Deze kostschool doet het erg goed en daar genieten ruin 800 meisjes nu vervolgonderwijs. In Apac bestond al lang de wens ook daar een meisjeskostschool op te zetten. Er was zelfs al een begin mee gemaakt en 250 meisjes kregen daar al sinds 2005 een opleiding. Er waren nauwelijks voorzieningen voor deze meisjes en ze sliepen in lekkende schuren en kregen les onder de boom en als het regende in de kerk. De stichting Tsedaka was bereid een groot gedeelte van het gemaakte plan voor de school te verwezenlijken. In 2011 zullen 9 klaslokalen en een slaapzaal worden gebouwd. De ergste nood is dan geleden en wordt hopelijk nog een financier gevonden voor de bouw van stafhuizen, een administratie gebouw en een aula.
Medio 2011 verwachten we dat de deze eerste zaken klaar zijn.
Leenbank Ambition Lending in west Oeganda (Bundibugyo)
In deze streek woedde in de periode 1997 tot 2001 een bloedige burgeroorlog. Mensen werden van hun land en uit hun dorpen verdreven en zochten bescherming in vluchtelingenkampen. Nu de rust is weergekeerd, keren deze mensen terug naar hun grond en vroegere huizen. Daar is veel kapot en omdat deze mensen niets meer bezitten, kunnen ze maar moeilijk een bestaan opbouwen. TGS heeft samen met Caritas Fort Portal een project opgezet om groepen van 10 tot 16 mensen te helpen. Deze mensen organiseerden zich in coöperaties en konden een gift krijgen voor de start van een zelfgekozen activiteit. Het ging hier vaak om de verbouwing van cacao en vanille. De leden van de coöperatie die elk een stuk land hadden, kregen dan een bedrag om 300 cacaoboompjes (of vanilleplantjes) te planten en genoeg geld voor wat gereedschappen. Bij deze projecten waren ook een paar coöperaties die een varkensmesterij starten, maar ook werd een timmerwerkplaats en een garage gesteund. Er zijn uiteindelijk 64 groepen van gemiddeld 14 personen in Bundibugyo gesteund. De resultaten met de landbouwprojecten waren erg goed, de anderen helaas wat minder.
Eind 2008 is dit project gestopt en hebben de meeste groepen zich in echte coöperaties verenigd. Deze bestaan uit 3 tot vier van de oorspronkelijk gevormde groepen en zij behartigen hun belangen nu zelf. Deze coöperaties kunnen een vuist maken naar de opkopers van cacao en zo de beste prijzen bedingen.
In 2007 is door ons in Bundibugyo een leenbank opgezet voor midi-kredieten, Ambition Lending Ltd genaamd. Deze leenbank leent aan groepen of individuen bedragen uit die in een periode van 12 tot 36 maanden moeten worden terugbetaald. De bedragen zijn aanzienlijk groter dan de bedragen die microkrediet organisaties lenen. Zij lenen maximaal € 75 uit en de looptijd is meestal slechts 3 maanden. Wij lenen bedragen van € 150 tot € 5.000 uit en er bleek en grote markt voor te zijn. Ook wordt er goed terugbetaald!
Sinds 2008 is de leenbank verder uitgebouwd met jaarlijkse donaties in het uit te geven kapitaal van de bank en eind 2009 maakte de bank voor het eerst winst.
We zien dat de leenbank in een grote behoefte voorziet en constateren steeds weer dat het een grote bijdrage levert aan de lokale economie en het verkleinen van de werkloosheid. In 2011 zullen we pogen de wachtlijst te verlagen door de bank geld te laten lenen op de geldmarkt in Oeganda.
Post-sign Ambition Lending een groentevrouw die leende een drogist en Patrick
Vorming van coöperaties van boeren die voedsel verbouwen
In 2010 en 2011 zal getracht worden een voedselproject dat op commerciële leest zal zijn gestoeld uit te voeren. Voor dit project is een landbouwkundige in dienst genomen die boeren die aan dit project willen meedoen, in coöperaties heeft verenigd. Hij zal de boeren trainen in moderne landbouw methodes. Hij zal cursussen in boekhouden en management (laten) geven en door deelname aan het project hebben de leden van de gevormde coöperatie de mogelijkheid geld te lenen bij Ambition Lending. Dit geld kan worden gebruikt voor de aanschaf van zaden en werktuigen. De terugbetaling van de lening zal worden gekoppeld aan het hebben van de oogst opbrengsten.
Voor dit doel is in Ambition € 20.000 beschikbaar gesteld . In 2011 wordt voor de veldwerker een motorfiets en een computer aangeschaft en heeft hij een budget van € 5.500 om de boeren verder te ondersteunen. Dit project loopt ook in 2012 door.
De bouw van een operatiezaal bij het ziekenhuisje in Busaru
In maart 2009 hoorden we tijdens één van onze bezoeken over de problemen met de gezondheidszorg in Bundibugyo. De toestand in het regeringshospitaal zou ontzettend slecht zijn en een ander regeringshospitaal in Nyahuka dreef nagenoeg alleen op twee blanke artsen, die weg zijn gegaan. Er was nauwelijks operatiecapaciteit beschikbaar. In Busaru was een klein ziekenhuisje, dat we in het verleden al eens voor kleine bedragen hadden gesteund. Daar deed men veel bevallingen, maar als zich complicaties voordeden en b.v. een keizersnee moest worden uitgevoerd, was men aangewezen op de omringde ziekenhuizen. Daar was meestal niemand met desastreuze gevolgen. Drie keer per maand stierf de vrouw, het kind of beiden. Ko Rozema van onze stichting deed een kort onderzoek naar de situatie en stond versteld over de wantoestanden. Met father Philip schreef hij een aanvraag voor de bouw van een operatiezaal bij Busaru en de uitrusting ervan. In november 2009 werd de situatie door medici van het St Anna ziekenhuis uit Geldrop nader onderzocht en ook zei kwamen tot de conclusie dat de situatie onhoudbaar was. Wel constateerden zij bij het Busaru ziekenhuisje de juiste mentaliteit en adviseerden ons daar een operatiezaal te gaan maken. Het Anna ziekenhuis nam zich tevens voor het ziekenhuisje in Busaru medisch te gaan ondersteunen en zal gebruikte apparatuur en kennis, hoe die te gebruiken, naar Bundibugyo gaan brengen.
TGS wist voor de bouw van het operatie gebouw een sponsor te vinden die anoniem wenst te blijven. In 2010 werd het gebouw opgetrokken maar er was te weinig geld om het af te maken. In 2011 heeft TGS de afbouw van het gebouwtje op zich genomen en de Koornzaaijer Foundation is bereid gevonden de uitrusting te financieren. Begin 2011 moet alles gereed zijn en zullen enkele artsen van het St Anna Ziekenhuis het eerste ondersteunende bezoek afleggen.
Vrouwen afdeling in Busaru Health Het operatie gebouw bestuurders Ambition
Proefproject gericht op irrigatie
In 2010 namen we kennis van het werk van de stichting ZOA in Pader. Zij hebben daar z.g. Field farmer schools opgericht. Dit zijn centra waar boeren uit de omgeving kennis kunnen nemen van moderne landbouw methodes. Op proefvelden wordt de techniek getoond en men werkt o.a. met druppelirrigatie. Het doel is om meer oogst van het land te halen en een tweede of derde oogst te realiseren. De door ons opgebouwde expertise om waterputten aan te leggen komt hierbij van pas, maar ook onze ervaring met het uitgeven van leningen. Het is namelijk de bedoeling dat boeren die de nieuwe landbouw methodes willen toepassen daarvoor leningen sluiten en die terugbetalen. In 2011 wordt bekeken hoe we met ZOA kunnen samenwerken en wat de beste aanpak is.
Proefproject houtbesparing en beperking CO2 uitstoot
In 2011 gaan we een studie doen om op grote schaal de houtkap en CO2 uitstoot in het noorden van Oeganda te verminderen. We denken dat via de door ons opgezette watercomités te kunnen doen. Het idee voor dit project kwam via Impulsis tot ons. Zij hebben in India projecten gedaan waar ca. 10.000 gezinnen aan meededen. Aan deze mensen werden houtbesparende ovens, biogas installaties en lampen die op zonne-energie werkten gegeven. Daarmee werd hout dat anders voor koken werd gebruikt bespaard. De lampen op zonne-energie bespaarden CO2 uitstoot omdat er geen olielampen meer werden gebruikt. Met aanwezige software is uit te rekenen hoeveel CO2 aldus wordt bespaard. In deze berekeningen mogen de besparingen over meerdere jaren worden samengeteld en zo kom je tot een grote besparing aan CO2 uitstoot. Via controle instanties kan deze besparing in verhandelbare carbon credits worden omgezet. De industrie in de rijke landen kan deze CO2 besparing kopen en zelf meer CO2 uitstoten. De in ontwikkelingslanden gegeneerde carbon credits zijn daarbij zeer populair. In het project in India bleek dat men het hele project vanuit de opbrengst van deze carbon credits kon betalen. De doelgroep krijgt daarbij zaken die voor hen ook van waarde zijn.
Een dergelijk project heeft natuurlijk wel een grote groep gebruikers nodig om enige meetbare besparing op te leveren. Wij denken dat we via de door ons bij elk gerealiseerde schoonwater punt opgezette watercomité toegang hebben tot veel gezinnen. De studie moet antwoorden vinden op de vraag of een dergelijk project in Oeganda haalbaar is.